Судья – сот жүйесіндегі басты тұлға
Жауапкершілік пен әділдік өлшемі қашанда өмір таразысында салмағы басым түсетін адами құндылық. Осы тұста мемлекеттің құқықтық негізінің беріктігі мен азаматтардың заң алдындағы теңдігін қамтамасыз етуде сот жүйесінің рөлі орасан зор екендігін атап өтпеске болмайды. Ал осы жүйенің өзегі, негізгі қозғаушы күші және әділдіктің тікелей атқарушысы — судья.
Бүгінгі таңда Шу аудандық сотында 5 кәсіби судья қызмет атқарады. Біздің басты мақсатымыз — заң үстемдігін қамтамасыз ету және әрбір іс бойынша әділ шешім шығару.
Судьяның мәртебесі мен құқықтары
Судья — бұл жай ғана лауазым емес, бұл мемлекет атынан билік айтатын, үлкен сенім жүктелген ерекше мәртебе. Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес, судьяның келесідей негізгі құқықтары бар:
Тәуелсіздік. Судья сот төрелігін іске асыру кезінде тәуелсіз әрі тек Конституция мен заңға ғана бағынады. Ешкімнің сот ісіне араласуға құқығы жоқ.
Тиіспеушілік. Судьяның кәсіби қызметіне қатысты оның қауіпсіздігі мен дербестігіне мемлекет кепілдік береді.
Билік өкілеттігі: Судья сот отырысы кезінде заңдылықты талап етуге және заң бұзушылықтарға қатысты тиісті шаралар қолдануға құқылы.
Кәсіби міндет пен моральдық жүк.
Құқықтармен қатар, судьяның иығына зор міндеттер жүктеледі. Бұл мамандық иесінен тек заңды білу ғана емес, сонымен бірге биік адамгершілік принциптерді сақтау талап етіледі:
Заңдылықты сақтау: Әрбір шешім тек заңға сүйене отырып, бұлжытпай орындалуы тиіс.
Әдептілік.
Судья тек жұмыс орнында емес, күнделікті өмірде де өзін лайықты ұстап, сот жүйесінің беделіне нұқсан келтірмеуі керек.
Бейтараптық.
Судья ешбір тарапқа бүйрегін бұрмай, істің мән-жайын объективті түрде қарауға міндетті.
Судья мамандығы — асқан жауапкершілік.
Судья болу — тағдыршешті шешімдер қабылдау деген сөз. Біздің Шу аудандық сотындағы 5 судьяның әрқайсысы күн сайын жүздеген адамның тағдырына, мүлкіне немесе бостандығына қатысты істерді қарайды. Бұл жұмыс үлкен психологиялық төзімділікті, терең білімді және адалдықты талап етеді.
«Тура биде туған жоқ, туғанды биде иман жоқ» деген бабалар сөзі-біздің басты ұстанымымыз. Судьяның әрбір сөзі мен үкімі қоғамның сотқа деген сенімін қалыптастырады.
Қорыта айтқанда, судья — қоғамдағы заңдылық пен тәртіптің күзетшісі. Біз, Шу аудандық сотының ұжымы, халық алдындағы жауапкершілігімізді терең сезіне отырып, әділдікті орнату жолында аянбай қызмет ете береміз.
Мар-Лен Тілеубеков,
Шу аудандық сотының төрағасы.