Психологиялық денсаулық – адамның толыққанды өмір сүруінің маңызды негіздерінің бірі. Қазіргі қарбалас заманда адамдар көбіне физикалық денсаулығына көңіл бөліп, ал ішкі жан дүниесінің жағдайын ескерусіз қалдырып жатады. Дегенмен, адамның ойы, сезімі мен эмоциясы оның өмір сапасына тікелей әсер етеді. Осыған орай жыл сайын әлемде Психикалық денсаулық күні атап өтіледі. Бұл күннің негізгі мақсаты – қоғамның назарын психикалық саулықтың маңыздылығына аудару және адамдарды өз-өзіне қамқор болуға шақыру.
Психологиялық денсаулық дегеніміз – адамның өз мүмкіндіктерін дұрыс бағалай алуы, күнделікті күйзелістермен күресе білуі, өнімді еңбек етіп, қоғамға пайда келтіруі. Егер адам психологиялық тұрғыдан сау болса, ол өмірдің қиындықтарына төтеп беріп, дұрыс шешім қабылдай алады. Ал керісінше жағдайда күйзеліс, депрессия, мазасыздық секілді мәселелер туындауы мүмкін.
Қазіргі қоғамда психологиялық мәселелердің көбеюіне көптеген факторлар әсер етеді. Олардың ішінде жұмыс барысындағы күйзеліс, әлеуметтік қысым, қаржылық қиындықтар, отбасылық мәселелер және ақпараттың шамадан тыс көптігі ерекше орын алады. Әсіресе, жастар мен жасөспірімдер арасында мазасыздық пен өзіне деген сенімсіздік жиі кездеседі. Бұл психологиялық қолдаудың маңыздылығын арттыра түседі.
Психологиялық денсаулықты сақтау үшін әр адам өз өмірінде қарапайым, бірақ тиімді әдеттерді қалыптастыруы қажет. Ең алдымен, күн тәртібін сақтау, жеткілікті ұйқы, дұрыс тамақтану және тұрақты физикалық белсенділік маңызды. Сонымен қатар, жақын адамдармен ашық қарым-қатынас орнату, өз сезімдерін білдіру, қиындықтарды іште сақтамау да психологиялық саулыққа оң әсер етеді.
Тағы бір маңызды аспект – өз-өзіңе уақыт бөлу. Қазіргі кезде адамдар үнемі асығыс өмір сүріп, өз қажеттіліктерін екінші орынға қояды. Ал шын мәнінде, демалу, хоббимен айналысу, табиғат аясында серуендеу адамның ішкі тепе-теңдігін қалпына келтіруге көмектеседі. Медитация мен тыныс алу жаттығулары сияқты әдістер де күйзелісті азайтып, ойды тыныштандырады.
Психологиялық денсаулық мәселесінде қоғамның рөлі де өте маңызды. Өкінішке қарай, кейбір адамдар психологқа жүгінуді әлсіздік деп қабылдайды. Бұл – қате түсінік. Керісінше, маманнан көмек сұрау – адамның өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауының белгісі. Психологтар мен психотерапевтер адамдарға өз мәселелерін түсінуге, шешім табуға және өмір сапасын жақсартуға көмектеседі.
Психикалық денсаулық күні – тек бір күндік шара емес, ол жыл бойы өзімізге және жақындарымызға қамқор болуды еске салатын маңызды күн. Бұл күні түрлі іс-шаралар, тренингтер мен семинарлар ұйымдастырылып, адамдарға психологиялық қолдау көрсетіледі. Сонымен қатар, бұл күн қоғамдағы стигманы азайтуға, адамдарды ашық сөйлесуге және бір-бірін түсінуге шақырады.
Қазіргі заманда адамдардың өмір қарқыны жылдамдап, түрлі күйзелістер мен стресс көбейіп отыр. Осындай жағдайда психологиялық денсаулықты сақтау – әр адамның басты міндеттерінің бірі. Өйткені адамның көңіл-күйі, ойлау қабілеті, қарым-қатынасы мен жалпы өмірге деген көзқарасы оның психикалық жағдайына тікелей байланысты.
Психологиялық денсаулық – тек аурудың болмауы ғана емес. Бұл – адамның өзін жайлы сезінуі, қиындықтарға төтеп бере алуы және айналасымен үйлесімді қарым-қатынас орната білуі. Психологиялық тұрғыдан сау адам өз эмоцияларын басқара алады, өмірдегі өзгерістерге бейімделе біледі және болашағына сеніммен қарайды.
Бүгінде стресс, мазасыздық және шаршау сияқты жағдайлар жиі кездеседі. Мұндайда адам өзіне көңіл бөлуді ұмытпауы керек. Демалу, дұрыс тамақтану, спортпен айналысу және жақындармен сөйлесу – психологиялық денсаулықты нығайтудың қарапайым әрі тиімді жолдары.
Қорытындылай келе, психологиялық денсаулық – бақытты әрі табысты өмірдің кілті. Әр адам өз жан дүниесіне көңіл бөліп, ішкі тыныштығын сақтауға ұмтылуы тиіс. Өзіңізді тыңдаңыз, демалысқа уақыт бөліңіз, қажет болған жағдайда көмек сұраудан қорықпаңыз. Себебі мықты қоғам – психологиялық тұрғыдан сау адамдардан құралады.
Есіңізде болсын: сіздің көңіл-күйіңіз – сіздің байлығыңыз!
Г.Шоңғарбаева,
Шу аудандық орталық ауруханасының БМСК
бөлім психологы.
